Bij overproductie van borstvoeding maak je meer melk aan dan je baby nodig heeft. Je borsten kunnen daardoor vaak gespannen aanvoelen en je baby kan moeite hebben met de snelle melkstroom. Minder extra kolven en een houding waarbij je baby de stroom beter aankan, kunnen helpen. Bouw het afkolven van extra melk geleidelijk af.
Vooral in de eerste weken kunnen je borsten voller zijn en kan er melk lekken. Dat betekent niet meteen dat je een blijvende overproductie hebt: je melkproductie moet zich nog afstemmen op wat je baby drinkt.
Hoe herken je overproductie van borstvoeding?
Een volle borst of een grote hoeveelheid afgekolfde melk is op zichzelf geen bewijs dat je te veel melk maakt. Kijk naar het hele beeld: hoe voelen je borsten, hoe drinkt je baby en blijft er na voedingen vaak veel spanning?
Deze signalen kunnen passen bij overproductie:
- Je borsten voelen vaak erg vol of pijnlijk, ook kort na een voeding.
- Je lekt regelmatig veel melk en hebt vaak last van stuwing.
- Je baby verslikt zich, slikt snel of laat de borst vaak los als de melk begint te stromen.
- Je baby is onrustig aan de borst of heeft veel last van lucht en spugen.
- De ontlasting van je baby is soms groen, schuimig of komt met kracht naar buiten.
Deze klachten kunnen ook een andere oorzaak hebben. Een lactatiekundige kan meekijken naar een voeding en helpen beoordelen of je echt te veel melk aanmaakt of dat vooral de melk snel stroomt.
Waarom maak je te veel melk aan?
Melkproductie reageert op hoeveel melk uit je borsten wordt gehaald. Door na voedingen regelmatig extra te kolven, kan je lichaam het signaal krijgen om meer melk te maken dan je baby drinkt. Ook een melkcollector die met zuigkracht werkt, kan extra stimuleren.
Soms is er geen duidelijke oorzaak en maakt je lichaam vanzelf veel melk aan. Een snelle toeschietreflex, het moment waarop de melk begint te stromen, kan tegelijk voorkomen met overproductie. Maar een snelle melkstroom betekent niet automatisch dat je te veel melk maakt.
Wat kun je doen tegen overproductie?
Het doel is niet om zo snel mogelijk minder melk te maken. Je wilt dat de productie rustig beter past bij wat je baby nodig heeft, terwijl je baby goed blijft drinken en je borsten niet te vol worden.
- Kijk naar extra afkolven. Kolf je na een voeding voor een voorraad en heb je vaak gespannen borsten? Dan kan juist dat extra kolven de productie op peil houden. Minder geleidelijk, in plaats van in één keer te stoppen.
- Haal bij spanning alleen wat druk weg. Kolf of druk met de hand een kleine hoeveelheid af, tot de borst prettiger voelt. Steeds veel melk afkolven kan je lichaam juist stimuleren om meer te maken.
- Leun achterover tijdens het voeden. Met je baby tegen je aan kan de melkstroom minder snel gaan. Je baby kan dan makkelijker pauzes nemen.
- Geef ruimte bij een sterke melkstroom. Laat je baby even los als die zich verslikt. Je kunt de melk kort in een doek opvangen en daarna opnieuw aanleggen.
- Koel je borst bij pijn of zwelling. Een koud kompres tussen de voedingen kan verlichting geven. Leg het niet direct op je huid en vermijd hard masseren of knellen.
Krijgt je baby afgekolfde melk omdat direct drinken niet lukt? Dan is het niet verstandig om zomaar minder melk af te kolven. Bespreek met een lactatiekundige hoe je de hoeveelheid veilig kunt aanpassen aan wat je baby nodig heeft.
Kolven bij overproductie van borstvoeding
Kolven kan tijdelijk prettig zijn als je borst zo gespannen is dat je baby moeilijk kan aanhappen. Kolf dan alleen genoeg om de borst zachter te maken. Volledig leegkolven om de spanning weg te krijgen kan het probleem juist in stand houden.
Kolf je regelmatig meer dan je baby drinkt? Verminder de extra hoeveelheid stap voor stap. Voelen je borsten tussendoor erg vol, haal dan wat druk weg. Zo voorkom je dat je abrupt stopt met melk verwijderen terwijl je productie nog hoog is.
Blokvoeden bij overproductie
Bij blokvoeden bied je gedurende een afgesproken periode steeds dezelfde borst aan. De andere borst krijgt in die periode minder stimulatie. Dat kan de melkproductie helpen afnemen, maar het kan ook leiden tot een te lage productie of pijnlijke stuwing.
Begin daarom niet op eigen houtje met blokvoeden, zeker niet in de eerste weken. Een lactatiekundige kan beoordelen of het past bij jouw situatie, een plan met je maken en volgen of je baby genoeg blijft drinken. Wordt de andere borst tijdens het blok pijnlijk vol, dan kan het nodig zijn daar voorzichtig wat melk uit te halen.
Wanneer hulp zoeken?
Neem contact op met je verloskundige, huisarts of lactatiekundige als de spanning blijft terugkomen, voeden pijnlijk is of je baby moeite blijft houden met drinken. Zoek dezelfde dag medische hulp als je borst rood, warm en pijnlijk wordt en je koorts krijgt of je ziek voelt. Dat kunnen tekenen zijn van een borstontsteking.
Neem ook dezelfde dag contact op met een zorgverlener als je baby minder natte luiers heeft dan normaal, slecht drinkt of moeilijk wakker wordt. Is je baby benauwd of reageert die nauwelijks, zoek dan direct spoedhulp.
Veelgestelde vragen over te veel moedermelk
Gaat overproductie vanzelf over?
Dat kan, vooral als je melkproductie zich in de eerste weken nog aanpast aan je baby. Blijf je veel last houden, dan kan hulp bij het aanpassen van extra kolven of het voeden verschil maken.
Moet ik bij elke voeding beide borsten aanbieden?
Niet iedere baby heeft bij elke voeding beide borsten nodig. Laat je baby aan de eerste borst drinken en bied de andere aan als je baby nog honger heeft. Beperk voedingen niet om je productie te verlagen.
Kan mijn baby te weinig melk krijgen als ik de productie verminder?
Ja, vooral als je te snel of te veel mindert. Let op of je baby actief drinkt, voldoende natte luiers heeft en goed groeit. Een lactatiekundige kan meekijken als je de productie wilt verlagen.
Verandering kost soms tijd. Door extra stimulatie rustig te verminderen en je baby goed te blijven volgen, geef je je melkproductie de kans om zich aan te passen.



